جامعه پيامبر(ص) پسند

جامعه پيامبر(ص) پسند

مهمترين دغدغه انسان برخوردارى از يك جامعه كامياب است و جامعه كامياب، در حقيقت يعنى جامعه پيامبر(ص) پسند، و جامعه پيامبر(ص) پسند، جامعه اى است كه در آن منويات پيامبر(ص) كماهوحقه رعايت گردد. هدف پيامبر(ص) ساختن جامعه اي سالم و عاري از هرگونه فساد بوده است، چه او كسي است كه "درميان جمعيت درس نخوانده، رسولي از خودشان بر انگيخت تا اياتش را در آنها خواند و آنها را پاكيزه و كتاب حكمت بياموزد، هر چند قبل از آن در گمراهي آشكار بودند". هدف پيامبر(ص) تطهير افراد و جامعه از فساد و تباهي، پرورش افراد بر مبناي جامعه عالمانه، و حكمت آموزي به مردم است. پيامبر(ص) اسوه بى بديل ايمان و ديندارى و اخلاق و محبت و نظم و قانون و قانونمندى بود.

قرأن به رسالت پيامبر(ص) اشاره مي كند كه در يك جمله مى توان گفت، اصلاح ساختار جامعه از فساد و تباهي و نجات مردم از گمراهي و جهل، از اهداف رسالت پيامبر(ص) بوده است. در بعضي آيات هدف از بعثت را اقامه قسط و عدل، و در بعضي ديگر نجات از ظلمات و رسيدن به نورانيت ذكر نموده است، كه همه آنها در اصلاح جامعه خلاصه مي شود."شما بهترين امتي بوديد كه به سوي انسانها آفريده شديد امر به معروف و نهي از منكر مي كنيد و به خدا ايمان داريد". (آل عمران 110) بهترين جامعه براي خدمت به مردم جامعه اسلامي است، جامعه اى كه در آن امر به معروف و نهي از منكر و ايمان به خدا از اصلى ترين اصول پذيرفته شده است.

فريضه امر به معروف و نهي از منكر و ايمان به خدا، متضمن اجراي همه قوانين فردي و اجتماعي اسلام است، چه اينكه اگر ايمان به خدا و امر به معروف و نهى از منكر نباشد، ريشه ايمان و ديندارى سست مي گردد. جامعه وقتى پيامبر(ص) پسند مي شود كه دعوت به پاكى ها و مبارزه با فاسد را در رأس برنامه هاى خود قرار دهد، در غير اين صورت، اين جامعه نه پيامبر(ص) پسند نيست، كه با هدف پيامبر(ص) در تزاحم است. جامعه پيامبر(ص) پسند مى گويد،"والعصر ان الانسان لفي خسر،الاالذين آمنو و عملو الصالحات و تواصعوا بالحق و تواصعو بالصر". سوگند به عصرکه انسانها همه در خسران و زیانند، مگر افراد و اقلیتی که ایمان آورده و اعمال صالح انجام داده اند و یکدیگر را به حق سفارش کرده و به صبر توصیه نموده اند.

ايمان، عمل صالح، پيروى از حق، اجراى عدالت، و رعايت اخلاق و شكيبايى از مشخصه هاى جامعه پيامبر(ص) پسند است. قرآن براي نجات جامعه و انسان از سقوط، برنامه هاى جامع و كاملى دارد كه بر اساس آن، مساله ايمان زير بناي انسان است، چرا كه تلاش هاي علمى و عملي انسان از مباني فكري و اعتقادي او سر چشمه مي گيرد. نيز، پاكى و پاك دستى، و رعايت بيت المال مبارك مسلمين از شرايط يك جامعه سالم و پيامبر(ص) پسند است. آموزش هاي اسلامي الگوهاي نمونهاي را به جوامع بشري ارائه نموده و از پيروان خود مي خواهد كه آنها را سرمشق خود قرار داده و از آنها پيروي نمايند، چون پيروي از الگوى پيامبر(ص)، به كرات مورد تأكيد قرار گرفته و موجب فلاح و رستگارى است.

در قرآن صريحاً تأكيد شده است كه جوامع بشري موظفند دقيقاً روش پيامبر(ص) اسلام را دنبال نمايند و حق ندارند از آن تخطي كنند و به خيال خود از دستورات الهي تخطى كنند، بلكه بايد همواره پيرو پيامبر(ص) باشند و او را سرمشق خويش قرار دهند. اسلام جوامع بشرى را از پيروي بدون استدلال از افرادي كه در مسير توحيد نيستند و عملاً تعقل نمي كنند و هدايت نيافتهاند باز مي دارد و مى گويد،"
يا ايُّهَا الذين امنوا لاتُقَدِّموا بَيْنَ يَدَيِ اللهِ و رسوله". . به وسيلة امر به همانند سازي با الگوهاي نمونه و آموزش هاي بسيار گسترده اخلاقي اين مكتب از هر يك از پيروان خود متوقع است كه برترين افراد جامعه باشند. وقتي هر يك از افراد جامعه سعي نمايند كه بهترين فرد باشند، در نتيجه جامعه به صورت يك ميدان مسابقه همگاني در راه رشد و توسعه و آبادانى خواهد بود.

برخي از موجودات جهان به سوي تكامل مي روند و در مورد انسان نوع تكامل در دل اجتماع صورت مي گيرد، به همين دليل آدمى ذاتاً اجتماعي آفريده شده است. اجتماع در صورتي مي تواند پرورش و تكامل انسان را تضمين كند كه داراي احكام و قوانين منطقي باشد و افراد اجتماع در پرتو احترام به آن قوانين امور خود را سامان مى دهند و از تضادها پيشگيري مى كنند و حدود و مسئوليت ها را مشخص مى نمايند. و به تعبير ديگر اگر جامعه انساني صالح گردد، افراد مي توانند به هدف نهايي خويش در آن برسند و اگر جامعه اى فاسد شود، افراد از تكامل باز مي مانند. اين احكام و قوانين اعم از قوانين اجتماعي و يا عبادي، در صورتي مؤثر خواهد بود كه از طريق نبوت و وحي آسماني گرفته شود، بنابراين تا جامعه انساني برپاست و زندگي انسان در اين جهان ادامه دارد، تكاليف الهي هم ادامه خواهد داشت.

بر اساس فرهنگ اسلامي و انسانى، رفتار انسان نبايد براي خود و ديگران مضر باشد و افكار منحرف كه سلامت جامعه را مختل مى نمايد، نبايد ترويج گردد. لزوم خودداري انسان از ظلم به نفس و تجاوز به حقوق اجتماعي صرفاً جنبه تئوريك ندارد، بلكه در صورت عدم مراعات اين دستورالعمل ها مجازات هاي قانوني و انجام حدود و قصاص در مورد فرد يا افراد منحرف و متخلف اجرا مي شود و علاوه بر اين مجازات هاي اخروي نيز در انتظار افراد خاطى مي باشد. اصولاً انسان بايد در رابطه با ديگران خود را معيار قرار دهد، يعنى هر چه براي خود مي پسندد براي ديگران هم بپسندد. اگر چنين برخوردي در فرد مشاهده شود، قضاوت هاي او مورد پذيرش ديگران قرار مي گيرد وجود اين جنبه از وجدان مشترك در كليه افراد جامعه، در حسن روابط فردي و ايجاد تفاهم و امنيت در جامعه نهايت اهميت را دارد.

عدالت و امنيت مكمل يكديگر و ريشه همه نعمت هاى اجتماعى است، زيرا هر گاه عدالت و امنيت از ميان برود ساير مسائل رفاهي و مواهب مادي و معنوي نيز به خطر خواهد افتاد. در محيط ظلم و نا امنى، نه اطاعت خداوند مقدور است، و نه زندگي توأم با سربلندي و آسودگي خاطر، و نه تلاش و كوشش و جهاد براي پيشبرد اهداف اجتماعى، بايد توجه داشت كه براي داشتن جامعهاي خالي از كشمكش و دغدغه ابتدا بايد آرامش مردم تأمين شود. يك دستور كلي و سازنده كه واقعاً با به كار بستن آن مردم به آرامش ميرسند ياد خداوند است،"الا بذكر الله تطمئن القلوب". كه اين ذكر هم نوع قولي و هم نوع قلبي را شامل مي شود. مسلماً با داشتن افرادي مطمئن و آرام كه در كارها به خداوند تكيه و اعتماد مي كنند جامعه هر روز بيش از پيش استوارتر مي گردد.

مهم ترین روشی که پیامبر(ص) همواره با آن سر و کار داشت روش علمى و عملی بود . پیامبر(ص) به آنچه عالم بود و می گفت عمل می کرد و در این مرحله به قدری پیش رفت که اساساً عمل پیامبر(ص) نیز به عنوان سنت یکی از منابع فقهی به شمار می رود. پيامبر(ص) ضمن اینکه خود اسوه ی علم و عمل بود، سعی می کرد دیگران را نیز طوری تربیت کند که سخنانشان با رفتارشان مطابق باشد، تا در مستمع اثر بیشتری داشته باشد. قرآن کسانی را که به قول خود عمل نمی کنند سخت سرزنش کرده و می فرماید،"موجب خشم شدید خداوند است که بگویید، آنچه را که عمل نمی کنید". مسلمانان چون می دیدند پیامبر(ص) اسلام به سخنان و عقاید خود پایبند است، بیشتر گرایش پیدا می کردند ، زیرا بهترین موردی که می تواند تجلی اعتقاد یک فرد باشد، همانا عمل اوست و تربیت بیش از آنچه از طریق گفتار صورت گیرد، از راه عمل می تواند انجام شود و آثار عمل مربی سال ها در ذهن شاگرد باقی می ماند.

"خدایا مرا به دانش توانگر ساز وبه بردباری زینت بخش و به پرهیزگاری، گرامی بدار و به تندرستی ، زیبایی ده".